PODZIAŁ DRZEW OWOCOWYCH NA PODSTAWIE SIŁY WZROSTU i WYSOKOŚCI PNIA

wszytsko o roślinach sadowniczych

Odmiany szlachetne, czy hodowlane, drzew owocowych rozmnaża się przez okulizowanie lub szczepienie na tzw. podkładkach. Są to jednoroczne lub 2-letnie rośliny tych samych lub pokrewnych gatunków. Podkładki różnią się rozmaitymi właściwościami, a przede wszystkim siłą wzrostu. Podkładka wpływa na siłę wzrostu szczepionej na niej odmiany szlachetnej, w związku z czym wszystkie drzewa owocowe można podzielić ogólnie na dwie grupy: 1) drzewa szczepione na podkładkach słabo rosnących i 2) drzewa szczepione na podkładkach silnie rosnących. Drzewa pierwszej grupy, o małych rozmiarach, zwane są karłowymi, drzewa drugiej osiągają duże rozmiary. Między obu typami drzew owocowych istnieje szereg pośrednich pod względem siły wzrostu. Zastosowane podkładki przekazują odmianom szlachetnym rozmaite właściwości, które mają często zasadnicze znaczenie w produkcji. Do głównych zalet drzew karłowych należy możliwość uzyskania wysokich plonów z jednostki powierzchni, gdyż małe rozmiary tych drzew pozwalają na gęste ich sadzenie. Ma to duże znaczenie w sadach towarowych, jak i w ogródkach przydomowych. Ponadto drzewa te wcześnie zaczynają owocować i owocują regularnie, dając owoce wysokiej jakości. Cięcie drzew i zbiór owoców z małych koron są znacznie ułatwione. Drzewa karłowe mają jednak kilka wad. Ich system korzeniowy jest na ogół płytki i słabo rozwinięty, toteż źle "zakotwicza" drzewo w glebie. Większość podkładek karłowych jest wrażliwa na mróz, niektóre słabo zrastają się z odmianami szlachetnymi. Z tych przyczyn drzewa karłowe zalecane są w Polsce głównie do ogródków przydomowych. Na podkładkach karłowych szczepi się głównie jabłonie i grusze. Drzewom karłowym formuje się koronę zbliżoną do naturalnej albo nadaje się jej różne sztuczne formy. Drzewa owocowe silnie rosnące tj. szczepione na podkładkach silnie rosnących są podstawą produkcji sadowniczej w naszym kraju. Ich pień, może mieć różną wysokość i zależnie od tego rozróżnia się drzewa: krzaczaste, niskopienne, półpienne, pienne i wysokopienne (rys. 7), przy czym Ich pnie mają według norm standaryzacyjnych następującą wysokość: 1)    drzewa krzaczaste — do 30 cm, 2)    drzewa niskopienne — 31—60 cm, 3)    drzewa półpienne—61—100 cm, 4)    drzewa plenne — 100—200 cm 5)    drzewa wysokopienne — powyżej 200 cm. Badania i praktyka wykazują, że największą wartość produkcyjną mają drzewa krzaczaste i niskopienne. Są one mniej uszkadzane przez mróz i wiatr, rosną szybciej i owocują wcześniej, a wszystkie zabiegi pielęgnacyjne oraz zbiór owoców są znacznie łatwiejsze do wykonania niż w sadach wysokopiennych. Wreszcie produkcja tych drzewek wr szkółce jest łatwiejsza i trwa krócej. Drzewom o niskim pniu stawiano zarzut, że utrudniają uprawę roli. Obecnie zarzut ten stracił aktualność ze względu na utrzymywanie w rzędach drzew ugoru herbicydowego oraz stosowanie narzędzi i maszyn z bocznym zaczepem. Znacznie trudniej jest natomiast ochronić te drzewa przed zającami. DRZEWA OWOCOWE NA PRZEWODNIEJ. Obserwacje wykazują, że u odmian wrażliwych na mróz najłatwiej i najsilniej przemarzają pnie i konary u nasady. Aby tego uniknąć, na podkładce okulizuje się odmianę wytrzymałą na mróz i z niej formuje albo tylko pień, albo pień I nasady konarów. Odmianę tę nazywamy przewodnią. Dopiero na niej szczepimy odmianę szlachetną. Przewodnią można przeszczepiać pod koroną, tzn jeszcze przed formowaniem korony. Wówczas koronę drzewa stanowi odmiana szlachetna mało wytrzymała na mróz nadal istnieje niebezpieczeństwo przemarznięcia konarów. Przy przeszczepianiu przewodniej w koronie, tj. przeszczepianiu wszystkich konarów u nasady, drzewo jest lepiej zabezpieczone przed przemarzaniem, ale jego wyprodukowanie wymaga większego nakładu pracy i większej ilości zrazów.